تغذیه بعد از جراحی لوزه یکی از مهمترین بخش های دوران نقاهت است و انتخاب مواد غذایی مناسب به کاهش درد، جلوگیری از تحریک گلو و تأمین آب مورد نیاز بدن کمک میکند، اما در این دوران چه غذاهایی مناسب هستند و از چه خوراکی هایی باید پرهیز کرد؟ در روزهای ابتدایی، مصرف مایعات خنک و غذاهای نرم و مرطوب توصیه میشود و بهتر است خوراکی های داغ، تند، اسیدی و زبر از رژیم غذایی حذف شوند.
در روزهای اول بعد از عمل لوزه چه بخوریم؟
در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول بعد از جراحی لوزه، هدف اصلی تأمین آب بدن است؛ نه خوردن حجم زیادی غذا، مایعات خنک سوزش گلو را کمتر کرده و بلع را آسانتر میسازند، نوشیدنی باید جرعه جرعه مصرف شود تا درد و حالت تهوع تشدید نشود.
مایعات مناسب برای شروع تغذیه
آب خنک، آبمیوه رقیق و غیرترش، محلول خوراکی جبران آب و املاح در صورت نیاز، آب کمپوت صاف شده و یخ درب هشت ساده از انتخاب های مناسب هستند و مایعات خیلی داغ، گازدار یا اسیدی میتوانند محل جراحی را بسوزانند و درد بلع را بیشتر کنند.
- آب خنک در حجم کم و دفعات زیاد
- آب سیب یا آب گلابی رقیق و بدون اسیدیته بالا
- یخ در بهشت یا بستنی یخی ساده بدون تکه های سفت
- آب مرغ یا سوپ صاف شده و ولرم رو به خنک
- محلول ORS در صورت توصیه پزشک یا نشانه های کمآبی
غذاهای نرم و خنک در چند روز نخست
پس از تحمل مایعات، میتوان غذاهای نرم و لغزنده را به آرامی وارد رژیم کرد، پوره سیب زمینی نرم، فرنی، شیربرنج نرم، ماست ساده و کماسید، ژله، بستنی ساده و سوپ کاملا میکس شده انتخابهای مناسبی هستند و غذا باید بدون تکه های سفت، دانه، ادویه یا روغن زیاد تهیه شود.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد مراقبت های بعد از جراحی لوزه اینجا را بخوانید
چه غذاها و نوشیدنی هایی بعد از عمل لوزه مناسب نیستند؟
غذاهای زبر، خشک، داغ و تند سطح در حال ترمیم گلو را خراش میدهند یا درد و خونریزی را افزایش میدهند، برخی خوراکیها نیز به دلیل اسیدی بودن باعث سوزش قابل توجه میشوند و تا زمانی که بلع راحت تر نشده است، کنار گذاشتن این موارد انتخاب ایمنتری است.
خوراکی های سفت و تیز
چیپس، پفک، نان خشک، بیسکویت سفت، آجیل، ذرت بوداده، سبزیجات خام و گوشت تکهای به دلیل لبه های تیز یا بافت جویدنی برای روزهای اول مناسب نیستند و این مواد ممکن است به محل جراحی گیر کنند، درد ایجاد کنند یا باعث تحریک زخم شوند.
مواد غذایی تند، ترش و بسیار داغ
فلفل، ترشی، آبلیمو، آب پرتقال، گریپ فروت، سس تند و نوشیدنی یا غذای داغ میتوانند گلو را بسوزانند، نوشیدنی های گازدار نیز در بعضی بیماران ناراحتی گلو و نفخ ایجاد میکنند و مصرف آن ها باید پس از کاهش واضح درد و با نظر بهترین جراح لوزه در تهران انجام شود.
| گروه غذایی | انتخاب مناسب | مواردی که بهتر است فعلا مصرف نشوند! |
|---|---|---|
| مایعات | آب خنک، آب کمپوت صاف شده، آب مرغ ولرم | نوشیدنی داغ، گازدار، آبمیوههای ترش و غلیظ |
| غذاهای نرم | فرنی، پوره، ژله، سوپ میکس شده، ماست ساده | برنج خشک، گوشت تکهای، نان خشک و غذاهای سرخکرده |
| میانوعده | بستنی ساده، یخ در بهشت، پودینگ نرم | چیپس، آجیل، پاپکورن، بیسکویت و شکلات دارای مغز |
| چاشنیها | مقدار کم نمک در غذای نرم در صورت تحمل | فلفل، ترشی، سس تند و ادویههای محرک |
برنامه غذایی بعد از جراحی لوزه در طول دوره نقاهت
بازگشت به غذای عادی یک روند تدریجی است و نباید فقط بر اساس گذشت چند روز تصمیم گرفت , توانایی بلع، میزان درد، تحمل غذا و نبود خون ریزی معیارهای مهمتری هستندT در بسیاری از بیماران، درد گلو در میانه دوره نقاهت دوباره بیشتر احساس میشود؛ بنابراین حفظ رژیم نرم در این زمان اهمیت دارد.
روز اول تا سوم
در این بازه، مایعات خنک و غذاهای کاملا نرم اولویت دارند، وعده های کوچک اما متعدد بهتر از خوردن یک وعده حجیم هستند و اگر بیمار پس از مصرف داروی مسکن طبق نسخه بتواند نوشیدن را راحتتر انجام دهد، بهتر است مایعات و غذای نرم را در همان زمان مصرف کند.
روز چهارم تا هفتم
در صورت تحمل، میتوان سوپ نرمتر با مواد کاملا پخته و میکس شده، تخممرغ نرم، ماکارونی خیلی نرم و پوره های متنوع را اضافه کرد و همچنان باید از غذای خشک و ادویه دار فاصله گرفت، کاهش میل به غذا در این مدت رایج است، اما نوشیدن مایعات نباید کم شود.
پس از یک هفته تا بازگشت به رژیم معمول
با کمتر شدن درد و بهتر شدن بلع، غذاهای نیمه جامد و سپس غذاهای معمول به تدریج اضافه میشوند، عجله برای خوردن غذاهای ترد یا سفت مناسب نیست و اگر هر غذا باعث درد شدید، سوزش قابل توجه یا مشاهده خون تازه شد، مصرف آن را متوقف کنید و با پزشک مشورت داشته باشید.
برای دریافت برنامهای متناسب با سن، شرایط عمومی و روند بهبود بیمار، ارزیابی پس از عمل نزد دکتر علی نریمانی به تنظیم ایمنتر رژیم غذایی و بررسی علائم هشدار کمک میکند.
چگونه از کمآبی بعد از جراحی لوزه پیشگیری کنیم؟
کم آبی از مشکلات مهم پس از جراحی لوزه است، زیرا درد گلو بیمار را از نوشیدن دور میکند، ادرار تیره یا کمحجم، خشکی دهان، بیحالی، سرگیجه و کاهش اشک در کودکان نشانه دریافت ناکافی مایعات هستند و نوشیدن منظم باید حتی زمانی که اشتها کم است ادامه پیدا کند.
- یک بطری آب یا لیوان مایعات خنک را همیشه در دسترس بیمار قرار دهید.
- به جای نوشیدن حجم زیاد، هر چند دقیقه چند جرعه مایع مصرف شود.
- زمان مصرف مایعات را با زمان اثر داروی مسکن تجویزشده هماهنگ کنید.
- در کودکان، تعداد دفعات ادرار و میزان هوشیاری را زیر نظر داشته باشید.
- در صورت استفراغ مکرر، ناتوانی در بلع مایعات یا نشانه های کمآبی، با پزشک تماس بگیرید.
چه زمانی نیاز به پیگیری پزشکی است؟
درد گلو، بوی بد دهان و تغییر رنگ محل عمل در دوره ترمیم میتواند رخ دهد، اما بعضی علائم نیازمند ارزیابی فوری هستند. و خون ریزی تازه و قرمز از دهان یا گلو، مهمترین علامت هشدار پس از جراحی لوزه است و نباید آن را به حساب تحریک ساده گلو گذاشت.
- خون ریزی قرمز روشن از دهان یا استفراغ خونی
- ناتوانی در نوشیدن مایعات برای چندین ساعت
- علائم واضح کمآبی مانند ادرار بسیار کم، خواب آلودگی غیرعادی یا سرگیجه
- تب پایدار یا رو به افزایش طبق معیار اعلام شده از سوی جراح
- دردی که با داروهای تجویز شده کنترل نمیشود یا ناگهان شدیدتر شده است
در چنین شرایطی، خوددرمانی یا امتحان کردن غذاهای مختلف راهحل مناسبی نیست و دکتر علی نریمانی در ویزیت های پس از عمل میتواند وضعیت ترمیم گلو، میزان دریافت مایعات و نیاز به اصلاح مراقبتهای خانگی را بررسی کند.
سؤالات متداول درباره تغذیه پس از جراحی لوزه
بستنی ساده و بدون مغز، تکه شکلات، بیسکویت یا افزودنی های سفت در بسیاری از بیماران قابل استفاده است، زیرا خنکی آن میتواند درد گلو را کمتر کند، با این حال، مصرف آن باید در حد تحمل بیمار باشد و جای مایعات اصلی را نگیرد.
ماست ساده و نرم اغلب انتخاب مناسبی است، شیر نیز در صورت تحمل قابل مصرف است، اما در برخی بیماران احساس غلظت ترشحات یا تهوع ایجاد میکند و اگر پس از مصرف لبنیات ناراحتی بیشتری وجود داشت، مصرف آن را محدود کرده و مایعات دیگر را جایگزین کنید.
زمان دقیق برای همه یکسان نیست، زمانی که درد بلع کاهش یافته، بیمار مایعات و غذاهای نرم را به خوبی تحمل میکند و هیچ خون ریزی یا تحریک واضحی وجود ندارد، غذاهای معمول به تدریج اضافه میشوند و غذاهای خشک و ترد باید دیرتر وارد رژیم شوند.
در نهایت…
تغذیه بعد از جراحی لوزه با مایعات خنک، غذاهای نرم و وعده های کمحجم شروع میشود و با بهتر شدن بلع به تدریج به رژیم عادی نزدیک خواهد شد، پرهیز از خوراکی های سفت، داغ، تند و ترش به کاهش تحریک گلو کمک میکند و مهمتر از حجم غذا، نوشیدن منظم مایعات و توجه فوری به خون ریزی یا نشانه های کمآبی است.