سن مناسب جراحی لوزه یکی از پرسشهای رایجی است که ذهن بسیاری از والدین و حتی بزرگسالان را درگیر میکند. لوزهها بخشی از سیستم ایمنی بدن هستند و در دوران کودکی نقش مهمی در مقابله با عفونتها دارند، اما در برخی افراد بهدلیل التهابهای مکرر یا بزرگشدن بیش از حد، بهجای محافظت از بدن، خود به منبعی از مشکلات تنفسی و عفونتهای مکرر تبدیل میشوند.در این مقاله، به بررسی دقیق سن مناسب برای جراحی لوزه، دلایل انجام این عمل، نشانههای نیاز به جراحی و نکاتی که باید پیش و پس از عمل رعایت شود، خواهیم پرداخت تا دیدی روشن و علمی درباره این موضوع ارائه دهیم.
چرا سن در جراحی لوزه اهمیت دارد؟
سن بیمار نقش کلیدی در تصمیمگیری برای انجام عمل لوزه دارد. بدن کودکان در حال رشد است و سیستم ایمنی آنها هنوز کامل نشده است. از طرف دیگر، در سنین پایینتر احتمال بروز عفونتهای مکرر بیشتر است و همین موضوع ممکن است نیاز به عمل را افزایش دهد. اما اگر عمل در سن بسیار پایین انجام شود، دوره نقاهت و ریسکهای پس از جراحی مانند خونریزی یا کمآبی بدن میتواند بیشتر باشد. به همین دلیل، پزشکان همیشه سعی میکنند بین مزایا و خطرات تعادل برقرار کنند.
برای بزرگسالان نیز شرایط متفاوت است؛ چراکه بدن در این سن مقاومت بیشتری دارد، اما روند بهبود کندتر خواهد بود و احتمال درد پس از عمل افزایش مییابد.
برای کسب اطلاعات بیشتر درباره سن مناسب جراحی لوزه و دریافت مشاوره از بهترین دکتر گوش حلق و بینی در تهران دکتر علی نریمانی با شماره های زیر در ارتباط باشید.
جراحی لوزه در چه مواردی انجام میشود؟
قبل از اینکه درباره سن مناسب صحبت کنیم، باید بدانیم چه زمانی این عمل ضرورت پیدا میکند. در بیشتر موارد، پزشک زمانی عمل را پیشنهاد میدهد که درمانهای دارویی پاسخ ندهند یا علائم بیمار شدید باشد. در ادامه موارد اصلی را توضیح دادهایم:
- عفونتهای مکرر گلو یا لوزهها
اگر در طول یک سال بیش از چند بار دچار گلودرد چرکی یا تب بالا شوید، ممکن است نیاز به جراحی وجود داشته باشد.
تکرار عفونت لوزه نهتنها باعث درد و تب میشود، بلکه روی رشد کودک هم اثر میگذارد. - بزرگی لوزهها و انسداد راه تنفسی
برخی کودکان هنگام خواب خر و پف میکنند یا دچار وقفه تنفسی میشوند. در این حالت، بزرگ شدن لوزه مسیر تنفس را میبندد و عمل جراحی میتواند مشکل را رفع کند. - مشکل در بلع یا تغذیه
اگر کودک هنگام خوردن غذا احساس درد یا دشواری داشته باشد و وزن او افزایش پیدا نکند، ممکن است علت آن بزرگی لوزهها باشد. - آبسه اطراف لوزه (پاراتونسیلار آبسه)
در برخی موارد، عفونت به بافت اطراف لوزه سرایت میکند و آبسه لوزه ایجاد میشود که نیاز به درمان جراحی دارد. - بوی بد دهان و عفونت مزمن
گاهی لوزهها بهصورت مداوم عفونی میشوند و بوی بد دهان ایجاد میکنند که با دارو برطرف نمیشود.
سن مناسب برای جراحی لوزه چند سال است؟
انتخاب زمان جراحی به شرایط فرد بستگی دارد، اما بر اساس مطالعات و تجربه پزشکان، کودکان بین ۳ تا ۶ سال بیشترین آمار عمل را دارند. در این سن، سیستم ایمنی بدن تا حدی شکل گرفته و تحمل کودک نسبت به عمل بالاتر است.
در کودکان زیر ۳ سال نیز جراحی تنها در شرایط خاص انجام میشود، زیرا خطر خونریزی و مشکلات بیهوشی در آنها بیشتر است. در نوجوانان و بزرگسالان نیز اگر عفونتها مکرر باشند یا تنفس در خواب دچار اختلال شود، پزشک ممکن است عمل را پیشنهاد دهد.
تفاوت عمل لوزه در کودکان و بزرگسالان چیست؟
پیش از آنکه جدول مقایسهای را ببینیم، باید بدانیم که نوع و دلیل عمل در این دو گروه سنی متفاوت است. در کودکان، بیشتر به دلیل بزرگی لوزهها و مشکلات تنفسی جراحی انجام میشود، اما در بزرگسالان معمولاً علت، عفونتهای مزمن است.
جدول زیر تفاوتهای اصلی را نشان میدهد:
| ویژگیها | کودکان | بزرگسالان |
|---|---|---|
| علت اصلی جراحی | بزرگی لوزه، خر و پف، وقفه تنفسی | عفونت مزمن یا مکرر |
| سن رایج عمل | ۳ تا ۶ سال | بالای ۱۸ سال |
| مدت نقاهت | کوتاهتر و راحتتر | طولانیتر با درد بیشتر |
| احتمال خونریزی | کمی بیشتر در کودکان زیر ۳ سال | اندکی بالاتر در بزرگسالان |
| تأثیر بر رشد یا تنفس | بهبود رشد، تغذیه و خواب | کاهش عفونت و گلودرد مزمن |
همانطور که در جدول مشاهده میکنید، تفاوتها قابل توجهاند و تصمیم نهایی باید با در نظر گرفتن شرایط سنی و وضعیت جسمی بیمار گرفته شود.
فرم مشاوره رایگان با دکتر نریمانی
آیا جراحی لوزه برای همه کودکان لازم است؟
خیر. بسیاری از کودکان با گذشت زمان از مشکلات لوزه عبور میکنند و نیازی به جراحی ندارند. در واقع، لوزه بخشی از سیستم ایمنی بدن است و نقش دفاعی در برابر میکروبها دارد. اگر مشکل خفیف باشد و با درمان دارویی کنترل شود، پزشک صبر میکند تا بدن کودک رشد بیشتری کند.
اما در مواردی که تنفس، بلع یا خواب کودک مختل شده باشد، دیگر تأخیر در جراحی منطقی نیست و عمل بهترین راهکار است.
آیا جراحی لوزه در سن پایین خطرناک است؟
انجام عمل در سن کمتر از سه سال تنها در موارد خاص انجام میشود. بدن نوزاد و کودک خردسال هنوز توان کافی برای تحمل بیهوشی و از دست دادن آب بدن را ندارد.
از سوی دیگر، احتمال خونریزی پس از جراحی در این گروه سنی بیشتر است. با این حال، در صورتی که علائم شدید باشد یا وقفه تنفسی هنگام خواب وجود داشته باشد، جراح ممکن است عمل را در همان سن پایین انجام دهد.
پس بهتر است تصمیم را به پزشک متخصص بسپارید و بدون بررسی علمی، عمل را به تعویق نیندازید.
نکات مهم قبل از جراحی لوزه چیست؟
قبل از عمل، چند نکته وجود دارد که رعایت آنها میتواند خطرات احتمالی را کاهش دهد:
- بررسی کامل وضعیت سلامت کودک یا بزرگسال
- قطع مصرف برخی داروها مانند آسپرین با مشورت پزشک
- ناشتا بودن بیمار در روز عمل
- آگاهی از سابقه آلرژی یا بیماریهای دیگر
- آرامسازی کودک و توضیح روند عمل برای کاهش استرس
پزشک متخصص در جلسه مشاوره تمام این موارد را توضیح میدهد و با والدین هماهنگ میکند.
آیا بعد از عمل احتمال برگشت مشکل وجود دارد؟
در بیشتر موارد، پس از جراحی لوزه علائم بهطور کامل از بین میرود و بیمار احساس راحتی بیشتری در تنفس و بلع دارد. با این حال، در تعداد کمی از افراد ممکن است باقیماندهای از بافت لوزه باقی بماند که به ندرت دچار التهاب میشود.
همچنین در بزرگسالانی که دچار عفونتهای گلو هستند، ممکن است پس از مدتی مجدداً گلودرد بروز کند، اما دیگر شدت و تکرار آن مانند قبل نخواهد بود.
آیا فصل خاصی برای انجام عمل بهتر است؟
گرچه عمل لوزه در هر زمان قابل انجام است، اما بسیاری از پزشکان ترجیح میدهند این جراحی در فصول خنکتر انجام شود، زیرا در تابستان احتمال کمآبی بدن و تحریک گلو بیشتر است.
با این حال، مهمترین عامل، آمادگی بدن بیمار و ضرورت بالینی است، نه فصل انجام جراحی.
نتیجهگیری
با جمعبندی تمام مطالب میتوان گفت که سن مناسب جراحی لوزه معمولاً بین ۳ تا ۶ سال است، اما عدد دقیق برای همه یکسان نیست. پزشک باید بر اساس علائم، شدت مشکل، وضعیت تنفس، سابقه عفونت و توان جسمی بیمار تصمیم بگیرد.
اگر کودک شما مدام گلودرد دارد، شبها خر و پف میکند یا در بلع مشکل دارد، حتماً او را به متخصص گوش، حلق و بینی نشان دهید تا تشخیص درست داده شود.
به خاطر داشته باشید، هدف از این جراحی تنها برداشتن یک عضو نیست، بلکه کمک به سلامت تنفس و رشد بهتر کودک است.